KALP KRİZİNDE ERKEN MÜDAHALE ÇOK ÖNEMLİ

Kalp krizinin belirtileri nelerdir? Kalp krizi sırasında ne yapmak gerekir? Kalp krizinden korunmanın yolları nelerdir?

Kalp krizinin en belirgin göstergesi göğüs ağrısıdır. Göğüs ağrısı sırtta, omuzda, boyunda ve karında da hissedilebilir.

Kalbinizi dinleyin, size bir şey anlatıyor olabilir!

Kalp hastalıkları, tüm dünyada en sık karşılaşılan ölüm nedenlerinden biri olmayı sürdürüyor. Kalp sağlığının korunması, kalbin verdiği sinyallerin doğru okunması ve kalp krizi anında ne yapılacağının bilinmesi size uzun ve sağlıklı bir yaşamın kapısını aralayabilir.

Günümüzde her iki kişiden biri kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybediyor. Kalp hastalıkları içinde ilk akla gelen kalp krizleri. Kalp krizi geçiren her 2-3 kişiden biri etkin bir şekilde tedavi edilemezse yaklaşık iki saat içinde hayatın kaybediyor. Ne yazık ki kalbimizi tehdit eden tehlikeler bununla da sınırlı değil. Kalp ritim bozuklukları, kalp yetmezliği, romatizmal kalp hastalıkları gibi birçok kalp hastalığı var. Bunları tabii ki moralinizi bozmak için söylemiyoruz, hedefimiz sizde kalbinizi bekleyen tehlikeler konusunda bir farkındalık yaratmak ve kalbinizin sesini dinlemenizi sağlamak. Çünkü kalp hastalıklarının tanı ve tedavisinde son 20-30 yılda gerçekten ‘müthiş’ diyebileceğimiz ilerlemeler oldu. Ve bu modern yöntemlerin hemen hepsine ülkemizde de ulaşmak mümkün.

Kalp krizinde erken müdahale çok önemli…

Kalp krizlerinde müdahalenin zamanlaması vücutta oluşacak hasarı da belirliyor. Erken müdahale edebilmenin yolu da kalp krizi geçirdiğimizi anlamaktan geçiyor. Peki kriz sırasında vücutta neler oluyor, neler yapılmalı, sonrasında nelere dikkat edilmeli?

Kalp krizi, kalbi besleyen koroner damarlarda tıkanıklık meydana gelmesiyle oluşur. Çoğu vakada tıkanıklığın nedeni ‘ateroskleroz’ denen damar daralmalarının üstünde pıhtı oluşmasıdır. Daha az damarda spazm denen büzüşmeler ile oluşabilir. İlaçlar ve uyuşturucu maddeler bu durumu tetikleyebilir.

Hangi sebeple ortaya çıkarsa çıksın, tıkanıklık sonrası ne kadar çabuk tekrar açılırsa, kalpte o kadar az hasar oluşur. Bu yüzden insanların kalp krizini fark edip hastaneye başvurmaları ne kadar çabuk olursa hasar da o kadar azalır. Klinik durum ve başvuru zamanına göre damar açıcı, pıhtı eritici tedavi ve anjiyografik tanı sonrası girişimsel balon ve stentleme yöntemleri ile tıkanıklık açılmalıdır.

Günümüzde kadınlarda kalp krizi geçirme oranları erkeklerle karşılaştırıldığında yarı yarıya düşük yani erkekler için kalp krizi riski daha fazla ama hemen belirtelim erkeklerde ölüm oranlarında da son yıllarda ciddi bir azalma söz konusu. Kadınlarda ise tam tersine artan sigara kullanımı ve diyabet oranları nedeni ile artış görülüyor. Türkiye’de kalp krizinden ölen kadın oranı 100 binde 384 iken gelişmiş ülkelerde bu sayı 100 binde 200’ün altında seyrediyor.

Kalp krizi sırasında vücutta neler oluyor?

Kriz sırasında kalp kası yeterli oksijen alamadığı için gerekli olan fonksiyonlarını yapamaz hale gelir. Süre uzadıkça kalp kası geri dönüşümsüz olarak fonksiyon kaybına uğramaya başlar. Hastanın kalp krizi sırasında hayatını kaybetmesinin en büyük nedeni, yeterli enerji alamayan kalbin ritminin bozulmasıdır. Bu ritim bozukluğu, kalbin yeterli kan dolaşımı yapmasını engellemeye başlar, hasta önce aşırı yorgunluk ve halsizlik hisseder. Durum düzelmez ise hastanın şuuru kapanır. Kalp fonksiyonlarında bozulma çok ilerlerse bu defa kalbin pompa yetersizliği veya enfarktüs komplikasyonları yaşanır.

Kalp krizi kendini nasıl belli eder?

Kalp krizinin en belirgin belirtisi göğüs ağrısıdır. Göğüs ağrısı göğsün ortasında baskı tarzında olabildiği gibi, sırtta, omuzda, boyunda ve karında da hissedilebilir. Başta diyabet hastaları olmak üzere bazı nörolojik problemleri olan kişilerde ağrı olmayabilir. Bu hastalarda nefes darlığı, sıkıntı hissi, bulantı, kusma, terleme gibi şikayetler dikkate alınmalıdır. Ağrıdan sonra başlıca belirtiler nefes darlığı, çarpıntı, sıkıntı, soğuk terleme, baş dönmesi, bulantı, kusma, sersemlik ve bayılmadır.

Kalp krizi anında ne yapabiliriz?

Kalp krizi geçirildiği düşünüldüğünde ilk olarak hasta güvenli bir konuma alınmalıdır. Araba kullanıyorsa hemen arabanın kenara çekilmeli, kontrolü kaybederek kendisine ve etrafındakilere zarar vermesi engellenmelidir. Hasta oturtulmalı, yardım edebilecek kişiler bilgilendirilmelidir. 112 acil hattını arayarak yardım istenebilir. Evde aspirin varsa bir tane çiğnenmesi faydalı olacaktır. Kriz sırasında aspirin çiğnenmesi ile kalp krizinden ölümlerin yüzde 23 oranında azaldığı biliniyor. Dilaltı almak kalp krizini önlemese de kan akışının artmasına neden olur. Kalp atışlarınızda düzensizlik, hızlanma veya aşırı yavaşlama hissedilirse hasta öksürtülerek kalp atışlarını düzene sokmaya ya da normalleşmesini sağlamaya çalışılabilir. Her kalp krizi şüphesi olduğunda hastanın hastaneye götürülmesi gerekir; kalp krizi belirtilerinin çok hafif olması krizin ciddiyetini değiştirmez.

Kalp krizinin kötü sonuçları, kaybedilen doku miktarı ile ilişkilidir. Hasar ne kadar az olursa oluşacak problemler o kadar az olacaktır. Ciddi bir kriz yetmezlik ve ölüme yol açabilirken, defalarca geçirilen sınırlı krizler hastanın hayatını etkilemeyebilir. Bu yüzden hastalarda hasarı azaltmaya yönelik tedavilerin bir an önce uygulanması hayati öneme sahiptir.

Krizin geçti ama tehlike geçmemiş olabilir!

Kalp krizi geçirmiş bir kişinin hayat biçimini kalbini korumak üzere düzenlemesi gerekir. Risk faktörleri mümkün olduğunca ortadan kaldırılmalıdır. En önemli risk faktörleri olan şeker hastalığı, hipertansiyon, sigara, kolesterol yüksekliği ve hareketsizlikle mücadele edilmeli ve kontrol altına alınmalıdır. Ayrıca düzenli kontroller ve ilaçların düzenli kullanılması kalp krizi sonrası hayat kalitesi ve süresini direkt olarak etkiler.

Bir insanın kalp krizi geçirme sayısında sınır yoktur. Bu, hastanın toplam kaybettiği kalp fonksiyonları ile ilgilidir. Eğer ilk saat içerisinde tıkalı damar açılabilir ise hastanın kalbinde hiçbir hasar kalmayabilir. Kan akımının tekrar sağlanması ne kadar gecikirse kalp o kadar hasar alacaktır. Hasar oranı arttıkça hastaların kalp yetersizliği nedeni ile ölüm oranları artar. Kalp krizinde esas ölüm nedeni ise kalbin ritim problemleridir.

Kalbinize iyi bakmanın ve erken müdahalenin hayat kurtardığını unutmayın, kalbinizin sesini dinleyin…


ETİKETLER

Kalp, kalp sağlığı, kalp krizi, göğüs ağrısı


Content

Content