SAĞLIK REHBERİ


Genel Yoğun Bakım



Genel Yoğun Bakım Ünitesi; Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi, Pediatrik Yoğun Bakım Ünitesi, Koroner Yoğun Bakım Ünitesi ve Kardiyovasküler Cerrahi (KVC) Yoğun Bakım Ünitesi haricinde sağlık durumu kritik olan, yoğun tedavi ve durum takibi gerektiren erişkin hastaların bulunduğu hastane bölümdür.

Genel Yoğun Bakım Nedir?

Genel Yoğun Bakım Üniteleri’nde; yoğun bakım alanında uzmanlaşmış doktorlar, hemşireler, teknisyenler ile bakım, müdahale ve hastanın durumunun ve olası komplikasyonlarının takibini yapmak amacıyla görüntüleme ekipmanları bulunur. Hastanenin yoğun bakım ünitelerinde tedavi gören hastaların enfeksiyon kapmaları hayati risklerini artıracağından, hasta izolasyonuna büyük önem verilir. Bu sebeple, yoğun bakım ünitelerine giriş çıkışlar denetlenir. Yoğun bakım ünitesine giren hasta yakını, ellerini dezenfekte edip cerrahi maske, bone ve özel hastane gömleği giyerek ziyaretini gerçekleştirir.

Yoğun Bakıma Hangi Durumlarda İhtiyaç Duyulur? Tedavi Süreci Nasıl İşler?

Yoğun bakım ihtiyacı olan hastaların ortak özelliği, hayati tehlike altında olmalarıdır. Bu hastalar diğer hastane bölümlerinde tedavi göremezler; kritik müdahalelere ve yoğun bakıma gereksinim duyarlar. Hastaların yaş durumuna ve yaşadıkları problemin niteliğine göre yoğun bakım gördüğü üniteler değişiklik gösterebilir. Hastanelerde, Genel Yoğun Bakım Ünitesi’nin yanı sıra özelleştirilmiş diğer yoğun bakım üniteleri de bulunabilir. Bu üniteler, hastanelere göre değişkenlik gösterebilir. Yoğun bakıma ihtiyaç duyulan durumlar ve bu ihtiyaçlar ile eşleştirilen belli başlı yoğun bakım üniteleri ile ilgili bilgiler şu şekildedir:

Kafa ve Vücut Travmaları

Trafik, iş  ve ev kazaları gibi gündelik hayatta sıklıkla karşılaşılan olaylar, yoğun bakım ünitelerinde tedavi gerektiren önemli durumlara; kafa travmalarına ve beyin hasarlarına sebep olabilir. Genel yoğun bakım ünitelerinde travmatik beyin hasarı yaşayan kişinin stabilizasyonu gerçekleştikten sonra, olabildiğince erken beslenme desteği verilmesi gerekir. Tedaviye ek olarak, hasta takibini yapmak için beyin görüntüleme cihazlarından da sıklıkla faydalanılır. Travmatik beyin hasarı olan hastalara kaliteli bir yoğun bakım hizmeti sağlamak, birçok kişinin hayatını kurtarabilir. Kafa travması dışında olan vücut travmaları da yoğun bakım desteği gerektirebilir.

Çoklu Organ Yetmezliği ve Sepsis

Çoklu organ yetmezliği yaşayan hastaların yaşamsal organları zarar gördüğünden, hastalar yoğun bakıma ve solunum cihazı, diyaliz gibi yaşam destek ünitelerine ihtiyaç duyar.

Organ yetmezliğine sebep olabilecek bir diğer önemli durum da sepsistir. Bazı bakteriler vücutta enfeksiyona sebep olabilir ve bu enfeksiyon tedavi edilmez ise vücut enfeksiyona aşırı bir tepki verebilir. Kan yoluyla yayılan bir enfeksiyon sonucu gelişen ve vücutta zincirleme reaksiyonlar yaratan bu duruma sepsis adı verilir. Bu durum tespit edildiğinde kişi yoğun bakım ünitelerinde gözetim altında tutulabilir ve damardan ilaç tedavisi uygulanabilir. Bu noktada acil müdahale, hayat kurtarıcıdır.

Sepsis dışında organ yetmezliği riski olan başka durumlar da mevcuttur. Bu durumlar arasında hastanın ameliyat geçirmesi, hasta geçmişinde kalp rahatsızlığı olması, diyabetinin olması, kanser olması, böbrek rahatsızlığının olması, bağışıklık sisteminin zayıf olması, düşük kan basıncına sahip olması sayılabilir. Organ yetmezliği durumunda erken tanı ve tedavi, organ dokularındaki tahribatın minimuma indirilmesine imkan tanıyabilir.

Kalp Hastalıkları

Kalp hastalıklarıyla ilgili yoğun bakım gerektiren durumlarla hastanelerin Koroner Yoğun Bakım Üniteleri ilgilenir.  Kalp ve damar ameliyatı öncesi veya sonrası hastaların tedavi görüp izlendiği bölüm ise genellikle Kardiyovasküler Cerrahi (KVC) Yoğun Bakım Ünitesi’dir. Bazı hastanelerde bu iki bölüm birleşik olabilir.

Kalp ve damar rahatsızlıklarına sahip kişiler; kalp kası hastalığı (kardiyomiyopati) olanlar, doğuştan kalp rahatsızlığı olanlar, aort diseksiyonu olanlar, akut koroner sendromu olanlar, kalp ritim bozukluğu olanlar, kardiyojenik şok yaşayanlar veya kalp krizi sonucu acil müdahaleye ihtiyaç duyan hastalar bu bölümlerde tedavi görür. Bu bölümde de uzman doktorlar, gelişmiş görüntüleme ve destek cihazlarıyla hastanın durumunu izler ve tedavi yöntemlerini belirler.

Yenidoğanların ve Çocukların Yaşadığı Komplikasyonlar

Erişkin kişilerin dışında yoğun bakım ihtiyacı olan yenidoğanlar ve çocuklar, özelleştirilmiş yoğun bakım ünitelerinde tedavi görebilir. Bunlar Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi ve Pediatrik Yoğun Bakım Ünitesi’dir. Yeni doğmuş bebeklerde birçok komplikasyon gelişebilir, bu sebeple belli bir süre yoğun bakım ünitelerinde tedavi almaları gerekebilir. Bu ünitelerde yenidoğanların durumu izlenir; bebeklerin vücut sıcaklıklarının olması gereken düzeyde tutabilecek özel kuvözler mevcuttur. Bu yataklarda veya kuvözlerde sarılığı olan bebeklere ışık tedavisi uygulanabilir. Prematüre doğmuş bebeklerin beslenme tüpleri ile beslenmesi gerekebilir. Bazı bebekler ise nefes almada güçlük çekebilir, bu sebeple solunum cihazlarından faydalanılabilir.

Herhangi bir çocuk, ciddi anlamda hastaysa ve hastanenin başka bölümlerinde olmayan yoğun bakıma ihtiyacı varsa, Pediatrik Yoğun Bakım Ünitesi’nde tedavi görür. Pediatrik Yoğun Bakım Üniteleri’nde nefes alma problemlerine, diyabet ile ilgili komplikasyonlara, enfeksiyonlara, kalp ile ilgili rahatsızlıklara, kazaya bağlı yaralanmalara sahip olan hastalar bulunabilir. Bu bölümde de yine alanında uzman kişiler tarafından tedavi hizmeti verilir; kan basıncı, nefes alış-verişi, kalp atışı gibi seviyeler ilgili cihazlar vasıtasıyla izlenir.

Yoğun Bakım Neden Önemlidir?

İlk yoğun bakım ünitesi, 1953’te çocuk felci epidemisi tedavisi için çalışan anestezi uzmanı Bjorn Ibsen tarafından Avrupa’da kurulmuştur. Ibsen, pozitif baskılı solunum cihazlarıyla tedaviyi öne sürmüş, bunun yanı sıra tedavi için hekim ve fizyoterapistleri, yani uzmanları bir araya getirmiştir. Yıllar içerisinde bilim ve teknolojinin gelişimiyle yoğun bakım üniteleri alt uzmanlıklara ayrılmış, birçok kişinin hayatının kurtarılmasına olanak sağlamıştır.

Günümüzde yoğun bakım ünitelerinde tedavi gören ve gözetim altında tutulan kişilerin hayati tehlikelerini atlatması, yani kritik durumunun stabil hale getirilmesi asıl hedeftir. Bazı hastaların yaşamını bir süre yoğun bakım ünitelerindeki yaşam destek cihazları ile sürdürmeleri gerekebilir. Bu ünitelerdeki destek ekipmanları ve görüntüleme cihazları sayesinde kişilerin durumu sürekli takip edilir. Dolayısıyla hastanenin bu bölümlerindeki cihazların çağının teknolojisine uygun olması ve çalışanların alanında uzman ve gerekli donanıma sahip kişiler olması oldukça önemlidir.

Uzm. Dr.
Filiz Ketenci Selçukoğlu
Anestezi ve Reanimasyon
MEDICANA ÇAMLICA
Profili Gör
Oluşturma: 31.08.2021 03:58
Son Güncelleme: 31.08.2021 03:58
Oluşturan: Filiz Ketenci Selçukoğlu
+A A-

İlgili Bölüm Hekimleri