Palm yağı nedir? Palm yağı zararlı mı?

Palm yağı, yağ palmiyesi ağacının (Elaeis guineensis) meyvesinden elde edilen yenilebilir bir bitkisel yağ çeşididir. Palm yağı, çok yönlü bir yağ olup, onu bu kadar kullanışlı ve yaygın olarak kullanılan kılan birçok farklı özelliğe ve fonksiyona sahiptir. Oda sıcaklığında yarı katı halde olduğu için sürülebilir ürünlerin kıvamını korur; oksidasyona karşı dirençli olduğu için ürünlerin raf ömrünü uzatır; yüksek sıcaklıklarda stabildir, bu nedenle kızartılmış ürünlere gevrek ve çıtır bir doku kazandırır; ayrıca kokusuz ve renksiz olduğu için gıda ürünlerinin görünümünü veya kokusunu değiştirmez. Bu yüzden palm yağı, gıda, kozmetik ve biyoyakıtlar da dâhil olmak üzere paketlenmiş süpermarket ürünlerinin yaklaşık %50'sinde bulunur. Dünyanın en çok tüketilen bitkisel yağıdır.

Palm yağı nedir?

Palm yağı, yağ palmiyesi ağacının meyvesinden elde edilen bir bitkisel yağdır. Bu ağaç türü bilimsel olarak Elaeis guineensis olarak bilinir. Ham palmiye yağı, etli meyvenin sıkılmasıyla elde edilir. E vitamini bakımından zengindir ve ham halindeyken doğal kırmızı bir renk verir; bu renk genellikle rafine edilerek giderilir. Yüksek sıcaklıklarda kararlı olması nedeniyle kızartma için idealdir. Ayrıca koruyucu görevi görerek işlenmiş gıdaların raf ömrünü uzatır. Palm yağı süpermarketlerdeki paketlenmiş ürünlerin yaklaşık %50'sinde, pizzadan çikolataya, deodorant, şampuan, diş macunu ve rujlara kadar her şeyde bulunuyor. Ayrıca dünyanın birçok yerinde hayvan yeminde ve biyoyakıt olarak da kullanılmaktadır.  Palm yağı diğer sıvı yağlarla karşılaştırıldığında doymuş yağ oranı bakımından nispeten yüksektir. Doymuş yağlar yüksek kolesterol ve kalp hastalığı ile diğer kronik sağlık sorunları riskinin artmasıyla ilişkilidir. Palm yağı, kan pıhtılaşmasını yavaşlatan ilaçlar (antikoagülan veya antiplatelet ilaçlar), beta-karoten ve A vitamini takviyeleriyle etkileşime girebilir.

Palm yağının zararları nelerdir?

Palm yağı, doğru miktarlarda ve dengeli bir beslenmenin parçası olarak tüketildiğinde sağlığa olumlu etki edebilecek bazı özelliklere sahiptir.  Bu yağın kimyasal bileşimini ve vücut üzerindeki etkisini anlamak önemlidir. Palm yağı tüketiminin kalp sağlığı ve iltihaplanma ile ilgili potansiyel riskleri de vardır. Palm yağı doymamış yağ kaynağıdır, ancak doymuş yağ da içerir. Doymuş yağ asitleri (SFA), düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) kolesterolünü artırabilir. Yüksek LDL kolesterol seviyeleri, kalp rahatsızlıkları için önemli bir risk faktörüdür.

Zeytinyağı gibi bir yağın iltihap önleyici özellikleri vardır, ancak palm yağı iltihabı artırabilir. Araştırmalar, doymuş yağ asitlerinin (SFA'lar) daha yüksek düzeyde iltihaba yol açabileceğini göstermiştir.

Palmiye yağı üretimi, özellikle en büyük palmiye ağaçlarının bulunduğu Güneydoğu Asya gibi bölgelerde, orangutanlar gibi nesli tükenme riski altında olan türler de dâhil olmak üzere birçok türün yaşam alanlarının kaybına yol açmaktadır. Ayrıca, yeni plantasyonlar için ormanların yakılması, sera gazı emisyonlarının artmasına katkıda bulunarak küresel ısınma sorununu daha da şiddetlendirmektedir.

Palm yağı hangi ürünlerde bulunur?

Palm yağı, çok yönlü ve ucuz olduğu için pek çok üründe bulunur. Elaeis guineensis ağacından elde edilen bu yağ, özellikle işlenmiş ürünlerde yaygındır. Palm yağı en çok hazır ve paketli gıdalarda kullanılır;

• Bisküvi, kek ve gofretler,
• Çikolata ve sürülebilir çikolatalar,
• Margarin ve kahvaltılık yağlar,
• Hazır noodle ve çorbalar,
• Cips ve kızartmalık ürünler,
• Dondurma ve bazı süt ürünleri palm yağının en fazla kullanıldığı ürünlerdir.

Gıda dışında palm yağı;

• Sabunlar
• Şampuan ve saç kremleri
• Diş macunu
• Nemlendirici kremler ve makyaj ürünlerinde kullanılır.

Ayrıca;

• Deterjanlar,
• Yumuşatıcılar,
• Mumlar,
• Bazı biyoyakıt türleri gibi ev ve endüstriyel ürünlerde de sıklıkla kullanılır.