SIBO nedir? SIBO belirtileri nelerdir?

SIBO, ince bağırsakta bakterilerin aşırı çoğalması sonucu oluşan ve sıklıkla IBS ile karıştırılan şişkinlik, gaz ve ağrıya neden olan bir sindirim rahatsızlığıdır. Bakteri bakımından zengin olan kalın bağırsağın aksine, ince bağırsak genellikle daha düşük bir bakteri konsantrasyonuna sahiptir. SIBO, bu dengenin bozulması ve başka yerlerde bulunması gereken bakterilerin ince bağırsakta çoğalması sonucu ortaya çıkar. SIBO'nun sık görülen belirtileri arasında şiddetli şişkinlik, gaz, ishal, kabızlık (veya her ikisinin dönüşümlü olarak görülmesi), karın ağrısı ve bazen kilo kaybı veya besin eksiklikleri (örneğin B12 vitamini) yer alır.

entry image

SIBO nedir?

SIBO (İnce Bağırsak Bakteriyel Aşırı Büyümesi), ince bağırsakta, normalde bakteri sayısının az olduğu bir bölgede, bakterilerin anormal ve aşırı derecede artmasıyla karakterize edilen bir gastrointestinal bozukluktur. Bu dengesizlik sindirim sistemini etkiler ve çeşitli rahatsızlıklara yol açabilir. Sağlıklı koşullar altında, bağırsak bakterilerinin çoğu kalın bağırsakta yaşar. İnce bağırsakta nispeten az bakteri bulunur, bu nedenle yiyecekler sindirilebilir ve besinler verimli bir şekilde emilebilir. Yani SIBO'nuz varsa, bu, bağırsaklarınızın normalde bakteri sayısının düşük olması gereken bir bölümünde bakterilerin biriktiği anlamına gelir ve bu da sindirimi en başından itibaren etkileyebilir.

Bu birikimin başlıca nedenlerinden biri, ince bağırsaktaki hareketin azalmasıdır. Öğünler arasında, bağırsak normalde artıkları ve bakterileri aşağı doğru süpüren hafif temizleme dalgaları üretir. Bu hareket yavaşlarsa (bir enfeksiyon sonrasında, kronik stres sırasında veya bazı tıbbi durumlar nedeniyle) bakteriler düzgün bir şekilde temizlenemez ve çoğalmaya başlar.

Besinler ince bağırsağa girdiğinde, fazla bakteriler karbonhidratları olması gerekenden daha erken fermente eder. Bu erken fermantasyon hidrojen veya metan gazı üretir. Gaz, bağırsak duvarlarını gererek basınç, gözle görülür şişkinlik, karın rahatsızlığı ve ishal veya kabızlık gibi bağırsak alışkanlıklarında değişikliklere neden olur.

SIBO neden olur?

SIBO genellikle yavaşlamış bağırsak hareketliliği (besinlerin sindirim sisteminden çok yavaş geçmesi), yapısal sorunlar veya kalın bağırsaktan bakterilerin yerleşmesine izin veren IBS gibi hastalıklar nedeniyle oluşur.

En yaygın altta yatan neden, bağırsak hareketlerinin yavaşlamasıdır. Bu durum, bağırsak hareketlerini koordine eden sinirleri hasarlandıran gıda zehirlenmesinden sonra ortaya çıkabilir. Ayrıca sindirim sistemindeki sinir veya kas fonksiyonlarını etkileyen durumlarda da görülebilir.

Diğer katkıda bulunan faktörler arasında tiroid bozuklukları, diyabet, bağırsaktaki yapısal değişiklikler, daha önce geçirilmiş karın ameliyatı ve uzun süreli asit baskılama tedavisi yer almaktadır.

Stres de SIBO için bir risk faktörüdür. Çünkü, bağırsak ve beyin sürekli iletişim halindedir ve uzun süreli stres sindirim hareketlerini yavaşlatabilir. Zamanla bu durum, bakteriyel aşırı çoğalmanın gelişme veya tekrarlama olasılığının daha yüksek olduğu bir ortam yaratabilir.

Birçok durumda, SIBO asıl sorun değildir. Bağırsak hareketinin bozulmasının ve bağırsak-beyin sinyalizasyonunun değişmesinin bir sonucudur.

SIBO nasıl teşhis edilir?

SIBO en yaygın olarak hidrojen veya metan nefes testi kullanılarak teşhis edilir. Bu test, bakterilerin şeker çözeltisini fermente etmesiyle üretilen gazları ölçer. Laktuloz veya glikoz içtikten sonra, birkaç saat boyunca nefes örnekleri alınır. Hidrojen veya metan seviyesindeki artış, ince bağırsakta bakteri aşırı çoğalmasını gösterir.

Nefes testinin sınırlamaları vardır. Sonuçlar hazırlık, zamanlama ve yorumlamaya bağlı olarak değişebilir. Yanlış pozitif ve yanlış negatif sonuçlar ortaya çıkabilir. Bu nedenle, teşhis tek bir ölçüme dayanmak yerine, semptomlar, risk faktörleri ve test sonuçlarının bir kombinasyonuna dayanmalıdır. Bazı durumlarda, doktorlar besin düzeylerini değerlendirebilir veya aşırı büyümeye katkıda bulunabilecek altta yatan durumları araştırabilir.

SIBO tedavisi nasıl yapılır?

SIBO için sıklıkla, bağırsakta lokal olarak etki ederek bakteri aşırı çoğalmasını azaltan antibiyotik tedavisi uygulanır. Doktorlar genellikle bağırsakta etkili olan antibiyotikleri tercih eder ve tedavi süresi kişiye göre değişir. Tedavi genellikle 10 ila 14 gün sürer. Metan kaynaklı vakalarda kombine tedavi kullanılabilir.  

Düşük FODMAP yaklaşımı gibi diyet stratejileri, fermente edilebilir karbonhidratları sınırlayarak semptomları azaltabilir. Bununla birlikte, diyet tek başına aşırı bakteri üremesini ortadan kaldırmaz ve genellikle bir tedavi yöntemi olmaktan ziyade semptom yönetimi aracı olarak kullanılır.

Uzun vadeli iyileşme genellikle altta yatan nedenin ele alınmasına bağlıdır. Bağırsak hareketlerini desteklemek, tiroid veya metabolik rahatsızlıkları yönetmek ve kronik stresi azaltmak genellikle kapsamlı bir yaklaşımın parçasıdır. Bazı durumlarda doktor kontrolünde:

  • Probiyotikler (her hastada aynı etkiyi göstermeyebilir)
  • Bağırsak hareketlerini düzenleyen ilaçlar
  • Vitamin ve mineral takviyeleri de tedaviye eklenebilir.

SIBO ile ilgili sıkça sorulan sorular

SIBO diyeti geçici olarak uygulanan, bağırsaktaki bakterilerin beslenmesini azaltmayı hedefleyen bir beslenme düzenidir. Amaç, fermantasyonu (gaz ve şişkinlik oluşturan süreç) azaltarak belirtileri hafifletmektir. Bu diyet genellikle düşük FODMAP yaklaşımına dayanır. Yani bağırsakta kolay fermente olan bazı karbonhidratlar kısıtlanır. Soğan, sarımsak, baklagiller, buğday ve bazı tahıllar, süt ve laktoz içeren ürünler, elma, armut gibi bazı meyveler kaçınılması gereken gıdalar arasındadır. Bunların yerine, daha rahat tolere edilen; pirinç, patates gibi basit karbonhidratlar, yumurta, et, balık, laktozsuz süt ürünleri, kabak, havuç gibi düşük FODMAP sebzeler tercih edilir.
SIBO nadiren kendiliğinden geçer ve genellikle hedefli tedavi gerektirir. Belirtiler diyet değişiklikleriyle geçici olarak iyileşebilse de, antibiyotik gibi müdahaleler olmadan bakteriyel aşırı çoğalma genellikle devam eder ve altta yatan nedenler (örneğin yavaş bağırsak hareketi) ele alınmazsa tekrarlama riski yüksektir.

İlgili Tıbbi Birimler

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir, işlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.

İkinci Görüş Alın

hastane

En Fazla Görüntülenenler

Sizi Arayalım
Bize Ulaşın