Kolestrolü ne düşürülür? Kolestrol belirtileri nelerdir?

Kolesterol, vücudun her yerinde bulunan mumsu bir maddedir. Çok fazla olmadığı sürece zararı yoktur. Vücudun hücre inşa etmek, vitaminler ve diğer hormonları üretmek için bu maddeye ihtiyacı vardır. Ancak aşırı kolesterol bir sorun oluşturabilir. Kolesterol iki kaynaktan gelir. Karaciğeriniz ihtiyacınız olan tüm kolesterolü üretir. Vücudunuzdaki kolesterolün geri kalanı da hayvansal gıdalardan gelir. Örneğin, et, kümes hayvanları ve süt ürünlerinin hepsi diyet kolesterolü içerir.

Kolesterolü düşürmek için öncelikle beslenme alışkanlıklarını düzenlemek gerekir. Doymuş yağlar (tereyağı, yağlı etler, işlenmiş gıdalar) ve trans yağlardan (hazır paketli ürünler, kızartmalar) uzak durulmalı; bunun yerine zeytinyağı gibi sağlıklı yağlar tercih edilmelidir.

Yüksek kolesterol genellikle belirti vermez, bu yüzden “sessiz tehlike” olarak bilinir. Ancak uzun vadede damar tıkanıklığına yol açarak dolaylı belirtiler görülebilir:

• Göğüs ağrısı (anjina)  
• Nefes darlığı  
• Bacaklarda ağrı veya uyuşma (özellikle yürürken)  
• Cilt altında yağ bezeleri (ksantom)  
• Göz çevresinde sarı halkalar (ksantelazma)  

Genelde ancak kan testi ile fark edilir. Bu yüzden düzenli kontrol önemlidir.

Kolesterol nedir?

Kolesterol, vücudunuzdaki tüm hücrelerde bulunan mumsu, yağ benzeri bir maddedir. Vücudunuzun hormonlar, D vitamini ve yiyecekleri sindirmenize yardımcı olan maddeler üretmek için biraz kolesterole ihtiyacı vardır. Vücudunuz ihtiyaç duyduğu tüm kolesterolü üretir. Kolesterol ayrıca yumurta sarısı, et ve peynir gibi hayvansal kaynaklı yiyeceklerde de bulunur.

Kolestrol nasıl düşürülür?

Kolesterolü düşürmek için öncelikle beslenme alışkanlıklarını düzenlemek gerekir. Doymuş yağlar (tereyağı, yağlı etler, işlenmiş gıdalar) ve trans yağlardan (hazır paketli ürünler, kızartmalar) uzak durulmalı; bunun yerine zeytinyağı gibi sağlıklı yağlar tercih edilmelidir. Lif açısından zengin besinler (yulaf, sebze, meyve, baklagiller) ve omega-3 yağ asitleri içeren gıdalar (somon, ceviz, keten tohumu) kolesterolü dengelemeye yardımcı olur. Haftada en az 150 dakika yürüyüş gibi düzenli egzersiz yapmak, hem kötü kolesterolü (LDL) düşürür hem de iyi kolesterolü (HDL) artırır. Fazla kilolardan kurtulmak ve sağlıklı bir kiloyu korumak da bu süreçte etkilidir. Sigara bırakılmalı, alkol tüketimi ise sınırlandırılmalıdır. Tüm bu yaşam tarzı değişikliklerine rağmen kolesterol seviyesi düşmüyorsa, doktor kontrolünde ilaç tedavisine başlanabilir. Düzenli kan testi yaptırmak, kolesterol seviyesini takip etmek açısından önemlidir.
 

Yüksek kolesterol belirtileri nelerdir?

Yüksek kolesterol genellikle semptomlara neden olmaz. Sadece kan testi yaptırarak yüksek olup olmadığını öğrenebilirsiniz. Ancak anjin (kalp hastalığı nedeniyle oluşan göğüs ağrısı), yüksek tansiyon, felç ve diğer dolaşım rahatsızlıkları dahil olmak üzere belirtileri olan rahatsızlıklara yakalanma riskinizi artırabilir. Ayrıca:

Ciltte ksantom adı verilen yumuşak, sarımsı büyümeler veya lezyonlar kolesterol seviyesinin yükseldiğini gösterebilir.

Obezite veya diyabet hastası olan birçok kişide aynı zamanda kolesterol de yüksektir.

Erkeklerde iktidarsızlık, kandaki kolesterolün fazla olmasından dolayı atardamarların etkilenmesi sonucu ortaya çıkabilir.

Kolestrol çeşitleri nelerdir?

İki tip kolesterol vardır: Kötü olan LDL kolesterol ve iyi olan HDL. Kötü olanın çok fazla olması veya iyi olanın yetersiz olması, kolesterolün kalbi ve beyni besleyen atardamarların iç duvarlarında yavaşça birikme riskini artırır.

HDL kolesterol yüksekliği/düşüklüğü ne demek?

HDL, yüksek yoğunluklu lipoprotein anlamına gelir. Bazen "iyi" kolesterol olarak adlandırılır çünkü vücudun kolesterolden kurtulmasına yardımcı olur. Kolesterolü vücudun diğer kısımlarından karaciğere geri taşır. Karaciğer daha sonra kolesterolü vücuttan uzaklaştırır. Çok yüksek HDL seviyelerinin, atardamarların yağla tıkanmasıyla oluşan ateroskleroz sürecini hızlandırdığı bildirilmiştir; bu da HDL'nin çok yüksek seviyelerde atardamarlardan yağları temizleme gibi normal işini yapamadığını göstermektedir. HDL kolesterolünün koruyucu etkisi yaklaşık 1,4 mmol/L'de maksimuma ulaşır ve daha yüksek seviyeler ekstra koruma sağlamayabilir. Yeterli HDL seviyesinin düşükl olması ise, atardamarları tıkayan plakların oluşma riskini yükseltir. Kanda oluşan plaklar veya bunların yerinden oynaması kalbe ve beyne giden atardamarların tıkanması riskini artırır.

LDL kolestrol yüksekliği/düşüklüğü ne demek?

LDL, düşük yoğunluklu lipoprotein anlamına gelir. Bazen "kötü" kolesterol olarak adlandırılır çünkü yüksek LDL seviyesi atardamarlarınızda plak birikmesine yol açar.  Bu plak oluşumu da; koroner arter hastalığı (KAH), beyin damar hastalığı, periferik arter hastalığı (PAD) ve aort anevrizması gibi sorunlara neden olur. Yetişkinlerde LDL kolesterolü desilitre başına 100 miligramın (mg/dL) altında tutulmalıdır. LDL düzeyinin 100 mg/dL'nin üzerinde olması kalp damar hastalığı riskinizi artırır. Ancak LDL kolesterolü desilitre başına kanda 40 miligramdan azsa çok düşüktür. Birçok çalışma, ortalamadan düşük LDL kolesterole sahip olmanın sağlıklı olduğunu göstermiştir. Bu özellikle kalp hastalığı olan veya kalp hastalığı veya felç riski yüksek olan kişilerde geçerlidir.

Kolesterol kaç olmalı?

Kolesterol seviyelerinin ne olması gerektiği, yaşınız, herhangi bir sağlık sorununuz olup olmadığı ve kalp-damar hastalığı riskiniz gibi faktörlere bağlıdır. Hastaysanız, bazı ilaçlar alıyorsanız veya yakın zamanda bebek sahibi olduysanız, seviyeleriniz daha düşük veya daha yüksek olması muhtemeldir. Testten önce yemek yemiş olmak bu seviyelerde çok fazla fark yaratmaz. Buna göre; toplam kolesterol     

5mmol/L'nin altında olmalıdır. HDL kolesterol; Erkekler için 1.0mmol/L'nin üzerinde veya kadınlar için 1.2mmol/L'nin üzerinde. LDL ise 4mmol/L'nin altında.

Çocuklarda kolesterol değerleri kaç olmalı?

19 yaş ve altı tüm bireyler için sağlıklı kolesterol seviyeleri şunlardır:

Toplam Kolesterol 170 mg/dL'den az

HDL dışı 120 mg/dL'den az

Düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) 110 mg/dL'den az

HDL 45 mg/dL'den fazla

Kolesterol yükselince ne olur?

Yüksek kolesterolün genellikle hiçbir belirtisi yoktur. Ancak tedavi edilmezse kalp krizi ve felce yol açabilir. Bu genellikle gizli bir risk faktörüdür, yani çok geç olana kadar farkına varmadan gerçekleşebilir. Nadir durumlarda, kolesterol yüksekliği yüzde sarımsı lekeler veya üst ve alt göz kapaklarının ortasındaki şişlikler gibi semptomlara neden olabilir. Bu yüzden kolesterol seviyenizi kontrol ettirmeniz çok önemlidir.