Alerji belirtileri nelerdir? Alerji nasıl anlaşılır?
Alerjiler, bağışıklık sisteminizin bir maddeye verdiği tepkinin sonucudur. Alerjik hastalıklar, dünyadaki en yaygın kronik sağlık sorunlarından biridir. Alerjik reaksiyonlar bağışıklık sisteminde başlar. Toz, küf veya polen gibi zararsız bir maddeye alerjisi olan bir kişi bu maddeye maruz kaldığında, bağışıklık sistemi alerjene "saldıran" antikorlar üreterek aşırı tepki verebilir. Bu, hırıltıya, kaşıntıya, burun akıntısına, sulu veya kaşıntılı gözlere ve diğer semptomlara neden olabilir. Bağışıklık tepkileri hafif semptomlardan, anafilaksi olarak bilinen yaşamı tehdit eden bir reaksiyona kadar şiddetli olabilir. Hem kan testi hem de cilt testleri, bir hastanın polen ve toz akarları gibi yaygın solunan maddelere veya ilaçlara, belirli yiyeceklere, latekse, zehire veya diğer maddelere olan duyarlılığını tespit edebilir.
Alerji nedir?
Alerji bir kişinin bağışıklık sisteminin çoğu insan için zararsız olan çevredeki maddelere tepki vermesidir. Bu maddelere alerjen denir ve ev tozu akarlarında, evcil hayvanlarda, polenlerde, böceklerde, kenelerde, küflerde, yiyeceklerde ve ilaçlarda bulunur. Kişide alerji varsa, belirli bir alerjenle ilk karşılaştığında, vücudu immünoglobulin E (IgE) oluşturarak yanıt verir. Bağışıklık sistemi de IgE oluşturmak için antikorlar üretir.
IgE antikorları, ciltte, solunum yollarında ve ağızdan anüse kadar birbirine bağlanan içi boş organların (gastrointestinal veya GI yolu) mukoza zarında yaşayan mast hücrelerine (alerji hücreleri) bağlanır. Antikorlar vücuttaki alerjenleri bulur ve onları mast hücresine (alerji hücresi) götürerek uzaklaştırmaya yardımcı olur. Burada özel bir reseptöre bağlanırlar. Bu, alerji hücresinin histamin salgılamasına neden olur. Histamin, alerji semptomlarına neden olan şeydir. Alerji semptomları hafiften yaşamı tehdit edecek boyutlara kadar değişir.
Alerji neden olur?
- Ağaç ve çimen poleni (saman nezlesi).
- Ev tozu akarları.
- Fıstık, süt ve yumurta gibi yiyecekler (gıda alerjisi).
- Özellikle kediler ve köpekler gibi evcil hayvanlar.
- Arı ve eşek arısı sokmaları gibi böcek sokmaları.
- Kabuklu deniz ürünleri.
- Belirli ilaçlar.
Alerjinin belirtileri nelerdir?
- Vücudun her yerinde kaşıntı (genel pruritus).
- Vücudun sadece belli bir yerinde kaşıntı (lokalize pruritus).
- Mide bulantısı ve kusma.
- Kurdeşen.
- Boğaz, dil veya yüz dahil olmak üzere ağız çevresinde şişlik.
Solunum alerjileri belirtileri
- Burun akıntısı.
- Burun tıkanıklığı.
- Burun kaşıntısı.
- Hapşırma.
- Gözlerde kaşıntı.
- Gözlerde sulanma.
- Kişide astım varsa, solunum alerjileri hırıltı ve nefes darlığı gibi semptomlarını tetikleyebilir veya kötüleştirebilir.
İlaç alerjileri belirtileri
- Döküntü.
- Kurdeşen.
- Kaşıntı.
- Nefes darlığı.
- Şişme.
Lateks alerjisi belirtileri
- Kurdeşen.
- Burun akıntısı.
- Burun kaşıntısı.
- Nefes almada zorluk.
Zehirler ve böcek sokması alerjileri belirtileri
- Nefes almada zorluk.
- Kurdeşen.
- Yüzde, ağızda veya boğazda şişlik.
- Hırıltı.
- Yutma güçlüğü.
- Hızlı nabız.
- Baş dönmesi.
- Kan basıncında düşüş.
Alerji nasıl anlaşılır?
Hem kan hem de cilt alerji testleri, bir hastanın polen ve toz akarları gibi yaygın solunan maddelere veya ilaçlara, belirli yiyeceklere, latekse, zehire veya diğer maddelere olan duyarlılığını tespit edebilir. Kan testinde doktor tarafından kan örneğine alerjenler eklenir ve içindeki IgE antikorlarının düzeyleri ölçülür. Test sonucu pozitif çıktığında ise kişinin hangi maddeye karşı alerjisinin olduğu ortaya çıkar.
Alerji tedavisi
İlaçlar
Antihistaminikler, steroid tabletler ve steroid kremler gibi hafif alerjik reaksiyonlar için ilaçlar. Bu özellikle gıda ve ilaç alerjileri için önemlidir.
Şiddetli alerjik reaksiyonlar
Anafilaksi için epinefrin, ciddi alerjik reaksiyonlarda semptomları hızla hafifleterek hayati tehlikeyi önler.
Şiddetli alerjik reaksiyonlar için baskılama
Bu, alerjiniz olan şeye uzun süre boyunca dikkatli bir şekilde maruz kalmanızı içerir, böylece vücudunuz yavaş yavaş buna alışır ve çok kötü tepki vermez (bu yalnızca uzman bir doktor tarafından yapılmalıdır).
Alerjilerin neden olduğu hastalıklar (astım, saman nezlesi, egzama gibi) başka tedavilere ihtiyaç duyabilir.
