Akıllı Lens Nedir? Ne için Kullanılır?

Akıllı Lens Nedir? Ne için Kullanılır?



Göz içine yerleştirilen mercekleri ifade eden akıllı lensler, multikofal (çok odaklı) lens türlerinden biridir. Farklı görüş aralıklarını, kırılma hatalarını ve diğer göz koşullarını düzeltebilir. Genellikle kataraktı olan kişilerde doğal göz lenslerini değiştirmek için kullanılır. Bir cerrah, akıllı lensleri doğrudan göze yerleştirir.

Akıllı Lens Nedir?

Göze gelen bir ışık, üç ışına ayrılır. Işınlar, önce gözün kornea tabakasından geçer ve sonra lensin içinden geçerek odak noktaya düşer. Her ışık demeti, kişilerin baktığı noktaya bağlı olarak belirli bir mesafe için net bir vizyon verir.

Her insanın gözünde şeffaf, elastik ve doğal bir lens bulunur. Esnekliği sayesinde, her yakın ve uzak görüşte bu lens şekil değiştirir ve görüntülenen mesafeye odaklanır. Bu şekilde hem uzak hem de yakın mesafeler net bir şekilde görülebilir. Bununla birlikte bazı hastalıklar ya da ileri yaşla birlikte gözdeki doğal lens ilk olarak esnekliğini kaybeder. Kişiler, yakına bakarken göz odaklanamaz. Daha sonraki yaşlarda katarakt oluştuğunda ise lens, şeffaflığını kaybeder.

Trifokal (üç odaklı) lens olarak da bilinen akıllı lensler; yakın, orta ve uzak olmak üzere üç tür görüşü düzeltmek amacıyla kullanılır. Lensin üst kısmı uzak görüşün, ortası ara görüşün ve alt kısmı ise yakın görüşün iyileştirilmesine yardımcı olur. Uzak ya da yakın gibi farklı görüşleri düzeltmek amacıyla çizgileri olmayan lensler de kullanılabilir. Aşamalı multifokal lensler, gözleri ultraviyole ışınlarına karşı da koruyabilir.

  • Uzak görüş: Bu, 5 metre ve üzeri uzun mesafeleri içerir. Bir odanın en uzak köşesinden uzaktaki bir eşyaya bakmak örnek olarak verilebilir.
  • Orta görüş: Bu, 60-80 cm uzaklığı ifade eder. Bilgisayar ekranına bakmak için orta görüş kullanılır.
  • Yakın görüş: Bu, 35-45 cm uzaklığı ifade eder. Kitap okuma gibi yakından gerçekleştirilen aktiviteleri içerir.

Akıllı lensler, silikon ya da plastik gibi sentetik bir malzemeden yapılır. Bu yumuşak malzeme, bağışıklık sistemi tarafından yabancı bir nesne olarak tanınmaz ve vücudun kendine aitmiş gibi algılanır. Kırılma gücüne bağlı olarak değişse de normal bir merceğin çapı yaklaşık 11 ila 13 mm arasındadır. Lensin derecesi kişilere özel hesaplanır ve her göz için farklılık gösterebilir. Takılan mercek gözde hissedilmez ve doğal mercekten farklı algılanmaz.

Bir akıllı lens, bir kez göze yerleştirildikten sonra tüm faaliyetlerin neredeyse %90-95'i için camsız net görme sağlar. Bu nedenle, gözlük takmanın meydana getirebileceği baş ağrısı gibi semptomlar ortadan kaldırılabilir.

Akıllı lenslerin özellikleri şu şekildedir:

  • Üç farklı görüş aralığının düzeltilmesi
  • Yakın ve orta görüş bölgeleri için daha geniş bir odak alanının sağlanması
  • Bakım ve temizliğin nispeten kolay olması
  • Malzemesi sayesinde lensin kalıcı olarak gözde kalması
  • Yaşa bağlı görme değişikliklerinin tedavisinde kullanılması
  • Miyop, hipermetrop, astigmat gibi önceden var olan görme bozukluklarının tedavisinde kullanılması
  • Katarakt için daha fazla operasyona gerek kalmaması

Bu özelliklerle birlikte akıllı lenslerin olumsuz yanları da mevcuttur. Akıllı lensler, yüzeyde görünen eş merkezli çizgilere sahiptir. Lense trifokalite özelliğini veren bu çizgilerdir. Çizgiler, gece araba kullanırken yaklaşmakta olan farların etrafında hareler görünmesine neden olur. Çok fazla gece sürüşü yapan ya da akşamları aktif bir sosyal hayatı olan kişiler için akıllı lens uygun bir seçenek olmayabilir.

Multifokal kontakt lensler düzenli olarak trifokal gözlük giymek istemeyenler için uygundur. Yaş ilerledikçe her üç görme tipini de düzeltmek gerekli olabilir. Trifokal gözlükler ve kontakt lensler ile de görüşün iyileştirilmesi mümkündür.

Akıllı Lens Neden Kullanılır?

Akıllı lens, presbiyopi de dahil olmak üzere bazı göz rahatsızlıklarında görüşün düzelmesini sağlayabilir. Presbiyopi veya yaşa bağlı yakın görme bozukluğu, doğal lens artık esnekliğini koruyamadığında ortaya çıkar. Kişiler, yakın görüş bölgesindeki nesnelere odaklanamaz. Bu, genellikle 40-60 yaşları arasında başlar. Akıllı lensler; bulanık görme, göz zorlanması ve baş ağrılarının düzeltilmesine yardımcı olabilir.

Kişinin kataraktı varsa, akıllı lens genellikle ilk düşünülen seçenektir. Trifokal göz içi lensler, günümüzde genellikle katarakt ameliyatı sırasında yerleştirilir. Ameliyattan sonra görüşün artmasını sağlarken gözlüğe olan ihtiyacı azaltır. Katarakt, yaşlanma veya diyabet gibi diğer faktörlerden kaynaklanır. Göz lenslerini bulanıklaştırırken nesnelerin bulanık, çarpık ya da daha az renkli görünmesine neden olabilir.

Bu tür lensler ilerlemeyi azaltabileceğinden çocuklarda miyop tedavisi için de bu akıllı lensler ya da diğer multifokal lensler kullanılabilir.

Akıllı Lens Kimler İçin Uygundur?

Çoğu durumda, önceden bir görme bozukluğu olan 40 yaşın üzerindeki hastalar için trifokal lensler önerilir. Özellikle üç görme alanında yardıma ihtiyacı olan herkes trifokal lenslerden yararlanabilir. Önceki lazer operasyonları nedeniyle doğal lensi bozulan, görme bozukluğu olan ve korneası bir lazerle düzeltilemeyecek kadar kalın olan hastalar da uygun adaylardır. Akıllı lensler, 40 yaşın üzerindeki yakın gözlük kullanmak istemeyen kişiler için tercih edilebilecek bir prosedürdür.

Akıllı lens ameliyatı için anatomik olarak gözün uygun olması da gerekir. Bu da gözün yüzeyinin sağlıklı olması gerektiği anlamına gelir. Kuru göz rahatsızlığı mevcutsa, lens ameliyatı ile devam etmeden önce bu durum için tedavi uygulanabilir. Lensin eğilmeden çok güvenli bir şekilde yerleştirilmesi gerektiği için eğilmeye yol açacak koşullar varsa, ameliyat iyi bir seçenek değildir. Benzer şekilde gözün arkası olan makula’nın da sağlıklı olması gerekir.

Yaşa bağlı makula dejenerasyonu, ileri glokom ve diyabet gibi hastalıklar da trifokal lenslerin kullanımının uygun olmadığı bazı durumlardır.

Akıllı Lens Nasıl Takılır?

Akıllı lensler, uzman oftalmologlar tarafından göze yerleştirilen göz içi lenslerdir. Refraktif lens değişimi (RLE), gözün doğal merceğinin yüksek performanslı bir mulifokal lens ile değiştirilmesi prosedürüdür. Doğal kristal lensin göz içinden çıkarılmasını ve yüksek performanslı göz içi lens implantı ile değiştirilmesini içerir.

Ameliyattan önce ölçüm yapılarak gözün boyutu ve şekli belirlenir. Hastaların mevcut kullandığı ilaçlar ve takviyeler gözden geçirilir. Antibiyotik ya da antienflamatuvar ilaçlar içeren özel göz damlaları verilebilir.

Her göze, ayrı günlerde, yaklaşık 10-20 dakika süren bir operasyonla akıllı lens takılır. Genel anestezi ya da hastaneye yatışa gerek duyulmaz. İşlemde, gözler, göz damlasıyla lokal olarak uyuşturulur. Göz merceğinize ulaşmak için küçük kesiler atılır ve özel aletler kullanılarak lens gözden çıkarılır.

Ardından akıllı lens, gözün içindeki lens soketine tutturulur. Ameliyattan sonra göz bir süre bandajlı kalır ve ertesi gün bandaj gözden çıkarılır. Aynı gün, hastanın doktor kontrolüne gitmesi gerekir. Aynı prosedür birkaç gün içinde diğer göze de uygulanır.

Ameliyat sonrasında dikiş gerekli değildir. Hastalar, genellikle ağrı ya da rahatsızlık hissetmez. Ameliyat sırasında göz bebeğinin genişlemesi nedeniyle ilk birkaç gün geçici bir bulanık görme olabilir. Net görüş birkaç gün içinde gelir. Belirlenen süre boyunca doktorun reçete ettiği göz damlalarının kullanılması gerekir. Gözün korunması için baskı ve sürtünmeden kaçınması gereken hastalar, iyileşme döneminde gözlük de kullanabilir.

Akıllı Lens Komplikasyonları Nelerdir?

Ameliyat sonrasında aşağıdaki komplikasyonlar görülebilir:

  • Göz enfeksiyonu ya da kanamalar
  • Retinanın şişmesi ya da ayrılması
  • Kalıcı ağrı
  • Gözün diğer kısımlarına zarar verilmesi
  • Bulanık ya da zayıf görüş
  • Merceğin çıkması

Akıllı lens uygulamalarında, bazı hastalar optik değişiklikler adı verilen görme kalitesi kusuruna maruz kalabilir. Bu, bazı nesnelerin çift görülmesi ya da orta veya yakın mesafelerde görüşün bozulması anlamına gelir. Bu gibi durumlarda ameliyat iyi bir seçenek olabilir. Prosedür, multifokal lenslerin monofokal lenslerle değiştirilmesini içerir. Böylece hastalar kaliteli bir uzun mesafe görüşü elde edebilir. Bununla birlikte kısa ve orta mesafe için gözlük takması gerekir.

Akıllı Lens Nedir? Ne için Kullanılır? Hakkında Sık Sorulan Sorular

Ameliyat sonrasında dikiş gerekli değildir. Hastalar, genellikle ağrı ya da rahatsızlık hissetmez. Hissedilmesi halinde uzman doktor ile mutlaka iletişime geçilmesi önerilir.

Op. Dr.
Fatih Kenar
Göz Hastalıkları
MEDICANA KADIKÖY
Profili Gör
Oluşturma: 07.12.2023 12:57
Son Güncelleme: 07.12.2023 01:08
Oluşturan: Fatih Kenar
+A A-

İlgili Bölüm Hekimleri