SAĞLIK REHBERİ


Böcek Isırması



Böcek ısırması yaz aylarında en sık karşılaşılan sorunların başında gelir. Özellikle havaların da ısınmasıyla birlikte yaz aylarında yeşilliğin sık olduğu yerler ve sahil kenarlarında böcek sayısının artmasına bağlı olarak böcek ısırması vakalarında artış görülebilir. Böcek ısırmaları genellikle tıbbi müdahaleye gerek kalmadan bir süre sonra kendiliğinden iyileşse de bazı böcek türlerinin ısırması sonucu zehirlenen veya alerjik reaksiyon gösteren kişilere acil tıbbi müdahale uygulanması gerekebilir. Böcek ısırması sonucu görülen belirtiler ise ısıran böceğin türüne bağlı olarak genellikle birkaç saat ila birkaç gün içerisinde kendiliğinden geçebilir.

Böcek Isırması Belirtileri Nelerdir?

Böcek ısırması belirtileri, ısıran böceğin türüne bağlı olarak farklılık gösterebilir. Örneğin; sivrisinek ısırığının en belirgin özelliği ciltte kabarma ve kaşıntıyken, kene veya arı gibi böcek türlerinin kişiyi ısırması daha farklı belirtilere yol açabilir. Türlerine göre böcek ısırması sonucu görülebilecek belirtiler şu şekildedir:

    Sivrisinek: Sivrisinek ısırması genellikle kaşıntı ve ciltte kabarıklık gibi belirtilere neden olur. Ülkemizde çok sık karşılaşılan bir durum olmasa da tropikal ülkelerdeki sivrisineklerin taşıdığı bulaşıcı hastalıklar insan vücudunda ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.

    Kene: Özellikle yaz aylarında ortaya çıkan kene hem insan hem de hayvanları ısırabilir. Kene ısırığının en belirgin özelliği, böceğin ısırdığı bölgenin kızarıp tahriş olmasıdır. Kene, insan veya hayvan vücuduna yapışır ve vücuttaki kanı emer. Kene ısırması her ne kadar çoğu zaman hayati risk taşıyan bir duruma neden olmasa da bazı durumlarda Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) veya ensefalit gibi ciddi hastalıklara neden olabilir. Isırdığı bölgeye yapışan bir böcek türü olan keneyi bölgeden direkt olarak çekip çıkarmak bir kısmının vücutta kalmasına sebep olabilir. Bu nedenle, kene ısırmasında hiçbir şekilde böceği çıkartmaya çalışmadan en yakın sağlık kurumuna başvurulması tavsiye edilir.

    Tahtakurusu: En sık karşılaşılan böcek ısırması türlerinden biri de tahtakurusu ısırığıdır. Özellikle nemli alanları seven tahtakurusu; yatak başı, yatak, çarşaf, duvar içleri, oyuklar veya eski mobilyalarda yaşayabilir. Tahtakurusu ısırığının belirtileri ise koyu kırmızı lekeler halinde döküntü, şiddetli kaşıntı ve kabarıklıktır. Tahtakurusu ısırığına maruz kalan kişiler, belirtilerin hafiflemesi için eczanelerde reçetesiz satılan krem veya merhemleri kullanabilir.

    Akrep: Genellikle sıcak iklimlerde yaşayan akrepler, zehirli böcek türleri arasında yer alır. Akrebin kuyruğunda bulunan iğne zehirli olduğundan, akrep sokması vakaları hayati risk taşır ve acil müdahale gerektirir. Akrep sokması sonrasında şiddetli bir acı, bölgede uyuşma, yanma ve şişlik gibi belirtilerle karşılaşılabilir. Bazı kişilerde ise nefes darlığı veya kusma da gözlenebilir.

    Arı: Yaz aylarının gelmesiyle birlikte ortaya çıkan diğer bir böcek türü de arılardır. Arı sokması; en sık karşılaşılan böcek ısırması türlerinin başında gelir. Arı sokmasının başlıca belirtileri ise arının soktuğu bölgede hissedilen acı, şişlik ve kızarıklıktır. Bal arılarının iğnesi dikenli bir yapıya sahiptir ve vücuda temas ettiği zaman bölgede kalır. İğnenin vücuttan çıkarılmasının ardından, belirtiler birkaç saat içerisinde kendiliğinden geçer.  Bazı kişilerde ise arı sokması sonucunda alerjik reaksiyon görülebilir. Buna bağlı olarak da solunum yetmezliği, boğazda şişme veya bilinç kaybı gibi durumlarla karşılaşılabilir. Bu nedenle, kişinin alerjik reaksiyon gösterdiği vakalarda vakit kaybetmeden en yakın sağlık kurumuna başvurulmalıdır.

    Uyuz böceği: Uyuz böceğinin sebep olduğu uyuz hastalığı; yaygın olarak görülen bulaşıcı bir deri hastalığıdır. Bu hastalıkta, uyuz böceği deride kanal ve tüneller açarak şiddetli kaşıntı, döküntü ve deride tahrişe neden olur. Uyuz hastalığı insandan insana temas yoluyla kolayca bulaşabilen bir hastalıktır. Bu hastalık; krem, vücut şampuanları ve doktor tarafından reçete edilen ilaçlarla tedavi edilir. Uyuz hastalığının tedavisinde etkin bir sonuç alabilmek için kişinin giydiği bütün kıyafetlerin sıcak su ile yıkanması, temas edilen tüm yüzeylerin deterjanlı su ile temizlenmesi ve hastalığa yakalanan kişilerin bulaştırma riskini ortadan kaldırmak için diğer kişilerle temasının önüne geçilmesi gerekir.

Böcek Isırmalarına Karşı Ne Yapılabilir?

Böcek ısırmalarına karşı sinek kovucu jel, tablet veya vücut spreyleri kullanılabilir. Açık havada ise parfüm veya losyon gibi böceklerin ilgisini çekebilecek kokulardan kaçınılmalı, terlik veya sandalet yerine kapalı ayakkabılar ve uzun giysiler tercih edilmelidir. Alınan tüm önlemlere rağmen böcek ısırığına maruz kalınan durumlarda ise öncelikle böceğin ısırdığı bölge dezenfekte edilmeli ve daha sonrasında bölgede herhangi bir belirti ortaya çıkıp çıkmadığı gözlenmelidir. Belirtilerin birkaç saat içerisinde kendiliğinden geçmediği ve aksine daha da şiddetlendiği veya kişide alerjik reaksiyonun görüldüğü vakalarda vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Uzm. Dr.
Figen Akın
Dermatoloji
MEDICANA ATAŞEHİR, HİZMETİNİZDE!
Profili Gör
Oluşturma: 13.07.2021 05:26
Son Güncelleme: 13.07.2021 05:26
Oluşturan: Figen Akın
+A A-

İlgili Bölüm Hekimleri